Als ik een wat suffe dag heb, en dat gebeurt wel vaker in deze Coronatijd, dan ga ik wandelen langs het IJ. Ik heb gewoon een portie Amsterdam nodig. De weidse luchten en de altijd aanwezige wind op het IJ zorgen ervoor dat die sufheid omslaat in weer nieuwe energie. Mijn geest vraagt erom. En ik denk niet, dat mijn geest de enige is die daarom vraagt. Ook al klinkt het een beetje zweverig, toch werkt het wel. Bovendien is het altijd leuk om nieuwe flitsende gebouwen te ontdekken en als je ze ergens kunt vinden, dan is het wel in Amsterdam.

Geschatte leestijd: 8 minuten

nieuwe flitsende gebouwen in Amsterdam Noord
Nieuwe flitsende gebouwen in Amsterdam Noord

Rechts langs het IJ

Vanuit Haarlem pak ik de trein tot het Centraal en daarna de pont naar het NDSM-terrein in Amsterdam Noord. En eigenlijk op het moment dat ik op de pont sta, dan gebeurt het al. Ik voel de energie van de stad mijn hersens inblazen. Rechts staat de A’dam Toren (1971/2016), daarna komt het EYE- gebouw (2012) en op de kades van Noord zie ik nieuwe gebouwen staan. Wat gebeurt er toch allemaal in Noord? Ik ontdek dat ik niets meer herken. Na twee jaar weer terug te komen op een plek als deze, waar continu wordt gebouwd en alles is veranderd, is heerlijk. De energie waarmee zo’n nieuw stadsdeel daar wordt neergezet heeft een kracht, waar ik me aan kan optrekken.

De linker IJ-oever

Maar ook op de linkeroever van het IJ, langsvarend met de pont, is flink veranderd. Het Paleis van Justitie (2012) en de echt flitsende nieuwbouw van de Silodam (2002) zijn in mijn ogen, die niet vaak meer Amsterdam zien, nog steeds nieuw. De gigantische toegangspoort naar de Nieuwe Houthavens, de Pontsteiger, heb ik nog niet eens gereed gezien, dus daar ga ik ook wandelen, want het speelt zich allemaal af langs het IJ. Daar waar de weidse luchten zijn!

NDSM-terrein

Na het gratis boottochtje op de pont van een kleine 15 minuten kom ik aan op het NDSM-terrein. Maar ik snap er helemaal niets meer van. Die IJkantine stond toch veel verder van de Pont? Hé, dat oude schip van Veronica, lag dat hier al? En waar is die leuke oude onderzeeboot gebleven?

wandelen langs het IJ naar de Bbrood
Bbrood

Bakker Bbrood vanaf het IJ

Dat bakker Bbrood verhuist was en niet meer in dat grappige gebouwtje aan het IJ zat, dat wist ik. Je ziet het gebouwtje aan de rechterkant nog staan bij aankomst op de steiger van Noord. Vlak erachter rijst nu een enorme kantoorflat omhoog. Loop je rechts om dit gebouw en dan meteen weer links dan zit daar de nieuwe vestiging van Bbrood, nummertje 10 alweer, althans in Nederland (Ms. van Riemsdijkweg 192). In deze vestiging wordt het nieuwe concept van Bbrood uitgeprobeerd. Bbrood gebruikte al biologische grondstoffen, maar gaat met dit concept nog een stapje verder naar biologisch-dynamisch. “Om te streven naar een kleinere voetafdruk en een gezondere kringloop met betere zorg voor bodemleven en de biodiversiteit”, zoals de website vermeldt. Bbrood is goed bezig, met andere woorden.

Kantorencomplex The Curve in Amsterdam Noord
The Curve

Amsterdam Noord

Loop je verder de straat van Bbrood uit, dan ontdek je dat er opeens allerlei gebouwen staan. In de twee jaar dat ik hier niet ben geweest is dit stuk totaal veranderd. Eén gebouw trekt behoorlijk de aandacht. Het heet The Curve (2011) en blijkt een kantorencentrum te zijn. “Wie in The Curve werkt, maakt een statement: identiteit is belangrijk” staat op de homepage van de site. Met andere woorden: er zit een prijskaartje aan deze locatie.

Dat geldt voor wel meer locaties hier in Amsterdam Noord. Hip en trendy wil Amsterdam Noord zijn en dat voel je. Maar wat vroeger zo leuk was aan Noord, dat rafelrandje, dat onaffe stukje Amsterdam, dat verdwijnt snel. Enorm hoge kantoorgebouwen en woontorens verrijzen en ertussenin wordt het glad gestreken met aangeharkte grasveldjes, hippe houten bankjes en (dan weer eigenlijk ontzettend oubollige) wipkippen. En ook al lijkt het dat hier uitsluitend gewerkt wordt, toch wordt hier ook gewoond, getuige de wipkippen.

Kraanspoor tijdens het wandelen langs het IJ
Kraanspoor

Hip en happening

Het oude Kraanspoor (2007), dat in het IJ staat, is met het “zwevende” gebouw erboven beeldbepalend voor Amsterdam Noord, maar niet meer uitsluitend. Het gebouw waar Loetje in zit, je weet wel, van de biefstukken, is ook een aandachtstrekker. Officieel heet het het Havengebouw (2013). Niet alleen Loetje zit hier, maar ook het hoofdkantoor van de HISWA. Het terras van Loetje grenst aan het water van het IJ en je zit hier geweldig. Je moet alleen wel van biefstukken houden. Onderweg zie ik meer mooie kantoorgebouwen en hoge woonflats. Noord is hip en happening, maar het ziet er naar uit dat dit alleen is voor mensen met heel veel geld.

Pontsteiger Amsterdam aan het IJ
Pontsteiger

Nieuwe Houthavens aan het IJ

Na het wandelen langs het IJ aan de noordkant steek ik over met een andere pont naar de Nieuwe Houthavens met de iconische Pontsteiger. Op de pont heb je een prachtig gezicht op dit gebouw. Ga je daarna de nieuwe brug over naar rechts naar de nieuwe buurt toe, dan kom je in een heel ander stukje nieuw Amsterdam. Op pakweg 2 kilometer ten westen van het Centraal Station, tussen de Spaarndammerbuurt en het IJ, verrijst een klimaat neutrale woonwijk met ongeveer 2.700 woningen. Het doet wat denken aan het Java- en KNSM-eiland, met woningen op in het water gebouwde eilanden, maar het ziet er heel fraai uit. Er liggen veel bruggen, maar er zijn nog delen waar de grond moet worden afgegraven om het water toe te laten. Dan zal het voelen als wonen aan een grachtje, met water uit het IJ.

Nieuwe Houthavens, Amsterdam, in het IJ
Nieuwe Houthavens

Nieuw hotel aan het IJ

Er staat zelfs een nieuw hotel aan het IJ, dat er uit ziet alsof het er al jaren staat. De stijl doet Amerikaans aan, maar ook wel Amsterdamse School-achtig. Het zou in New York kunnen staan en de inrichting is lekker kleurrijk, zie ik op Boat&Co. Bovenin zijn er penthouses met een fantastisch uitzicht over het water naar Amsterdam Noord. En natuurlijk zit er naast de ingang een hippe barbier.

Bij het terras staan twee bordjes: “please, wait to be seated”, die kennen we wel, maar de andere luidt: “please, dry yourself before entering our terrace”. Kijk, dat is dan wel weer een leuke variant op het thema “black tie dress code”. Als ik verder ga met wandelen langs het water, zie ik net een man het IJ in duiken. En dat begin maart met een buitentemperatuur van 6 graden. Ik weet het, het is een trent, dat koudwaterzwemmen. Hier in Amsterdam doen ze dat gewoon. Ik laat liever mijn beurt voorbij gaan.

Wandelen langs het IJ en dan bij Boat & Co koffie drinken
Boat & Co

Centraal Station

Gelukkig heb ik het nieuwe Centraal Station al een aantal keren gezien, maar ook hier is het nieuwe busstation van een werelds allooi. Wat een geweldig uitzicht heb je hier toch over het IJ. Als ik daar loop te wandelen, langs het IJ, in die stad aan het IJ, dan gaat mijn Amsterdamse hart toch wel weer kloppen. Haarlem is leuk, maar het is een dorp. Amsterdam voelt weids en grootstedelijk, met leuke nieuwe wijken en coole hippe initiatieven en dat voel je helemaal als je aan het wandelen bent langs het IJ. Er wordt veel geklaagd over Amsterdam, maar nu de buitenlandse toeristen er niet lopen, nu kun je zien wat er allemaal goed gaat in Amsterdam. Misschien bekijk ik het nu, als ex Amsterdammer, wat romantisch, maar ik ben nog steeds trots dat ik in Amsterdam ben geboren. En ik snap ook, dat mensen, als de kinderen het huis uit zijn, weer terug keren naar deze reuring, naar dit leuke flitsende Amsterdam.

Nog even

Om nog even antwoord te geven op de vragen onder het kopje NDSM-terrein:

– de IJkantine staat natuurlijk nog steeds op zijn oude plek. Maar doordat de steiger veranderd is en de wegen er naartoe ook, lijkt het net alsof het gebouw pootjes had gekregen. Hun adres is ook veranderd: vroeger heette het hier Mt. Ondinaweg, nu heet het NDSM-kade.
– de oude Veronica-boot ligt hier al sinds 2013 in het IJ, maar is sinds 2018 een club annex restaurant. Omdat de steiger veranderd is, lijkt het wel alsof hij hier voor het eerst ligt.
– de oude onderzeeboot Foxtrot heeft hier 17 jaar gelegen. In 2019 is hij uit de NSDM-haven gesleept en is hij uiteindelijk in schroot veranderd.

Wandelen over de ZuidAs

Nu de toeristen er niet zijn is het heerlijk om door Amsterdam te wandelen, en niet alleen langs het IJ. Recent wandelde ik de Architectuurwandeling over de ZuidAs, bedacht door het ARCAM, het Architectuurcentrum Amsterdam. En hieronder staat ook een aanrader: Wandelen buiten de binnenstad van Amsterdam van Alex Buis. Een mooie wandelgids voor Amsterdammers die denken dat ze Amsterdam kennen. Maar ook een mooie aanleiding voor volk van buiten de hoofdstad om te ontdekken dat Amsterdam uit meer bestaat dan rondvaartboten, draaiorgels, coffeeshops en hordes fotograferende toeristen.